Pierwsza wiadomość w sieci mesh, w której radia podają sobie wiadomości dalej bez internetu i operatora, wymaga zwykle poznania kilku nowych pojęć i dobrania aplikacji do radia. Biper próbuje skrócić tę drogę. To firmware, czyli oprogramowanie wgrywane do urządzenia, zbudowane na MeshCore: otwartym systemie do wymiany wiadomości tekstowych przez radio LoRa. Projekt prowadzi społecznie Tomasz Fiedoruk z Czaplinka. System jest darmowy, a jego kod udostępniono na licencji MIT. Autor otwarcie informuje, że przy rozwoju projektu korzysta z pomocy AI. Urządzenie z Biperem rozmawia z każdym radiem w sieci MeshCore, nie tylko z innymi Biperami.
Telefon jest ekranem, Unit C6L – radiem
System przeznaczono dla M5Stack Unit C6L: białej kostki o wymiarach 56 × 24 mm z małym ekranem, jednym przyciskiem i dwiema antenami. W środku pracują mikrokontroler ESP32-C6, który obsługuje też Wi-Fi, i układ radiowy LoRa SX1262. LoRa to technika radiowa, która przesyła małe porcje danych na duże odległości przy niewielkiej mocy. Telefon łączy się z własną siecią Wi-Fi urządzenia. Panel jest zapisany w jego pamięci, więc do późniejszej rozmowy nie potrzeba konta ani dostępu do internetu. Wiadomość z telefonu trafia najpierw do Bipera, a dopiero potem do sieci radiowej.
Aktualny instalator autora wgrywa system Biper 0.9.2 z 5 września 2026, oparty na MeshCore 1.17.1. Od wersji 0.9.0 Biper nie oferuje Bluetooth: jego interfejsem jest panel Wi-Fi. Kto woli oficjalną aplikację MeshCore, musi wgrać zamiast Bipera standardowy firmware MeshCore. Instalator Bipera pozwala potem wrócić do jego systemu.
Co można zrobić z panelu?
Panel służy do rozmowy na wspólnym kanale, prowadzenia listy kontaktów i wiadomości prywatnych z potwierdzeniem odbioru. Jest też podgląd ruchu radiowego oraz poradnik dostępny bez internetu. Wszystkie funkcje opisuje instrukcja obsługi. Telefon pełni rolę wygodnej klawiatury; mały ekran radia pokazuje jego stan.
| Funkcja | Praktyczne znaczenie |
|---|---|
| Hotspot Wi-Fi | Przytrzymanie przycisku przez 3 sekundy włącza sieć „Biper-…”, a hasło pojawia się na ekranie. Po połączeniu panel działa pod adresem 192.168.4.1. Sieć gaśnie po 10 minutach bez otwartego panelu. |
| Tryb SIEĆ | Urządzenie przekazuje dalej także cudze pakiety, jak przekaźnik; to ustawienie domyślne. |
| Tryb SAM | Wyłącza przekazywanie cudzych pakietów, pozostawiając własną komunikację. |
| Tryb ninja | Dwa kliknięcia gaszą ekran i diodę oraz wyciszają brzęczyk. Radio dalej nadaje i odbiera. |
| Alarm | Przycisk SOS w panelu po odliczaniu 3-2-1 wysyła krótki sygnał ratunkowy na kanał, którego słuchają urządzenia w zasięgu. |
| Wymazanie | Przytrzymanie przycisku przez 10 sekund bezpowrotnie kasuje tożsamość radiową, kontakty i klucz kanału. Od 6. sekundy ekran odlicza, a puszczenie przycisku przerywa kasowanie. |
Przełączenie SIEĆ/SAM odbywa się trzema kliknięciami i pozostaje zapamiętane po restarcie. Panel obsługuje jeden telefon naraz, choć do Wi-Fi kostki można podłączyć cztery urządzenia. To osobisty terminal do rozmowy.
Domyślny tryb SIEĆ odróżnia Bipera od zwykłego MeshCore. Tam radio połączone z telefonem (tzw. companion) nie przekazuje cudzych pakietów. Robią to repeatery, czyli przekaźniki stawiane na stałe w wysokich miejscach. Więcej o tym podziale ról piszemy w tekście „MeshCore poza publiczną siecią: klienci w roli przekaźników”. Autor Bipera uzasadnia swój wybór tym, że sieć, w której nikt nie przekazuje, kończy się na jednym skoku. Ceną jest czas nadawania: pasmo 868 MHz jest wspólne i ma limit czasu nadawania, więc im więcej urządzeń nadaje naraz, tym dłużej każde czeka na swoją kolej. Tryb SAM ma sens na przykład wtedy, gdy liczy się każda godzina pracy z powerbanku.
Radio ustawione na pasmo 868 MHz
Ustawienia radia są zapisane w pliku systemu, więc każda kostka z instalatora nadaje tak samo. Biper używa europejskiego profilu MeshCore EU/UK (Narrow): 869,618 MHz, szerokość kanału 62,5 kHz i SF8 (spreading factor, parametr, który wydłuża nadawanie w zamian za większy zasięg). Moc nadajnika to 22 dBm (około 160 mW) przy antenie z zestawu. To podpasmo 869,4–869,65 MHz, w którym w Polsce i UE wolno nadawać z mocą do 500 mW e.r.p. (liczoną razem z zyskiem anteny) najwyżej przez 10% czasu. Mocy nie da się w Biperze podnieść. Jedna różnica wobec zaleceń sieci: Biper nadaje z korekcją błędów CR 4/5 zamiast 4/8, co skraca nadawanie. Odbiornik odczytuje tę wartość z nagłówka pakietu, więc oba warianty się słyszą. Formalny przegląd zgodności autor ma dopiero przed sobą.
Łatwe uruchomienie nie zastąpi próby w terenie
Pierwsze wgranie wymaga komputera i przewodu USB, który przenosi dane; kabel tylko do ładowania to najczęstsza przyczyna kłopotów. Instalator działa w przeglądarce Chrome, Edge, Opera albo Firefox od wersji 151, bez pobierania programów. Na Windowsie 10 i 11 oraz macOS nie trzeba instalować sterowników, a na Linuksie konto użytkownika musi należeć do grupy dialout. Przed podłączeniem przykręca się obie anteny: dłuższą, oznaczoną L, dla radia LoRa i krótszą, oznaczoną W, dla Wi-Fi. Strona projektu odradza uruchamianie nadajnika bez nich. Instalator sprawdza sumę kontrolną pliku przed zapisem, a całość trwa około pięciu minut. Wgranie kasuje wszystko, co było na kostce: kontakty, tożsamość radiową i hasło Wi-Fi.
Później wystarczy zasilanie USB-C, ale Unit C6L nie ma własnej baterii. Odłączenie zasilania wyłącza kostkę, choć kontakty i ustawienia zostają. Trzeba uwzględnić zasilacz lub powerbank; bez pomiaru poboru prądu nie da się uczciwie obiecać konkretnego czasu pracy.
Autor udokumentował 20 sierpnia 2026 dwustronną wymianę wiadomości między parą urządzeń, z potwierdzeniem doręczenia po 1,2 s, lecz wprost zaznacza, że pomiary terenowe i energetyczne pozostają do wykonania. Zasięgi podane na stronie, od kilkuset metrów dla kostki na parterze w mieście do 30–40 km dla przekaźnika w wysokim punkcie, to szacunki polskiej społeczności MeshCore. Nie należy ich traktować jako wyników testu Bipera. Funkcja alarmowa także nie zmienia go w certyfikowany sprzęt ratunkowy ani zamiennik numeru 112.
Dla kogo ten pomysł ma sens?
Biper warto rozważyć, gdy najważniejsza jest prosta obsługa wiadomości z telefonu i polska dokumentacja. System, instalator i instrukcje są darmowe; płaci się tylko za sam moduł i zasilanie. Przed większym zakupem rozsądna będzie próba na dwóch urządzeniach: najpierw wymiana kontaktów i wiadomości obok siebie, potem sprawdzenie konkretnych miejsc użytkowania. To pozwoli oddzielić wygodę panelu od warunków radiowych, których samo oprogramowanie nie zapewni.
Poradnik projektu nazywa pierwszą próbę „ceremonią rodzinną”: kontakty wymienia się przy jednym stole, zanim będą potrzebne. Osobę spoza zasięgu radia dodaje się kodem kontaktu wysłanym na przykład SMS-em, ale wiadomość dojdzie do niej tylko wtedy, gdy po drodze są węzły sieci.
Artykuł powstał na podstawie strony projektu Biper, instalatora, instrukcji obsługi i materiałów dla mediów w serwisie esp32ai.me. Redakcja nie testowała urządzenia.
